Kurs Przewodnika Górskiego Sudeckiego

Kurs Przewodnika Górskiego Sudeckiego – zajęcia teoretyczne, czyli pierwsza część fantastycznej przygody z kursem przewodnickim. Zapraszam.

Relacja:

Kilka lat temu, gdy zaczynałem moją górską przygodę, powiedziałem sobie, że chciałbym w życiu robić coś związanego z górami. Były różne pomysły, np. aby zostać ratownikiem górskim. W końcu ruszył blog Świat Gór, a życie zawodowe potoczyło się inaczej. Jednak nadal w głowie pozostawał jeden pomysł. Kiedyś założyłem sobie za cel i takie życiowe marzenie, aby zostać Przewodnikiem Górskim Sudeckim.

Marzenie to zacząłem realizować stopniowo od 2016 roku. Wtedy to uczestniczyłem w szkoleniu na Przewodnika Miejskiego PTTK po Nysie. Później przyszedł czas na prawdziwy kurs przewodnicki, który rozpoczęliśmy jesienią 2017 roku w Nysie. Mowa oczywiście o kursie na Przewodnika Terenowego po Województwie Opolskim, którym zostałem w 2018 roku. O tym szkoleniu więcej można oczywiście przeczytać na blogu.

Cały czas w głowie pozostawały góry i gdy udało się zdobyć pierwsze uprawnienia, pojawiła się też szansa, dzięki Oddziałowi PTTK Ziemi Kłodzkiej, zdobycia uprawnień Przewodnika Górskiego Sudeckiego. Jesienią 2019 roku ruszyły zapisy na kurs. Razem z grupką przyjaciół (Łukasz Łacny, Grzesiu Rudecki, Tomek Drozdowski i Jarek Srębacz) udało mi się złapać na listę, a już na początku 2020 roku rozpoczęliśmy fantastyczną przygodę, która zakończyła się w październiku 2021 roku.

Zajęcia teoretyczne

Sam kurs zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Sportu i Turystyki w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego, przewiduje co najmniej: 140 godzin zajęć teoretycznych, 10 godzin szkolenia praktycznego z pierwszej pomocy oraz 40 dni szkolenia praktycznego w terenie. W tej relacji chciałbym w skrócie przybliżyć, jak wyglądały nasze zajęcia teoretyczne.

Niestety w ich realizacji przeszkodziła nam pandemia COVID-19. Kurs często był zawieszany, a znaczną część wykładów realizowano w formule online. Efektem pandemii było to, że kurs przedłużył się, a przez naszą grupę określony został hasłem „ten super długi…”. Sam wpis będzie nietypowy, bowiem nie będzie poprowadzony chronologicznie, a opis części teoretycznej przedstawię przedmiotami.

Nasze wykłady rozpoczęliśmy w dniu 17 stycznia 2021 r. od spotkania organizacyjnego, które odbyło się w Wyższej Szkole Zarządzania „Edukacja” w Kłodzku. Podczas spotkania zostały nam przedstawione informacje na temat przebiegu szkolenia, poznaliśmy także szefa kursu Ryszarda Wulicza. Wspomagać go przy realizacji kursu mieli Piotr Wojnarowski oraz Witold Telus, przedstawiciele zarządu Oddziału PTTK Ziemi Kłodzkiej, których ja osobiście już miałem przyjemność poznać wcześniej w ramach działalności w PTTK Tryton.

Podczas pierwszego spotkania był także czas na uzupełnienie różnego rodzaju formalności. Następnie szef kursu zaprosił nas na pierwszy wykład dotyczący podstaw prawnych działalności przewodnika turystycznego. To nie jedyny wykład jaki w ramach części teoretycznej kursu przeprowadził dla nas Ryszard Wulicz, bowiem w grudniu 2020 roku w formie online przeprowadził dla nas wykład o odpowiedzialności prawnej przewodnika górskiego.

Rozpoczynamy Kurs Przewodnika Górskiego Sudeckiego.
Rozpoczynamy Kurs Przewodnika Górskiego Sudeckiego.
Razem z Grzesiem i Jarkiem.
Razem z Grzesiem i Jarkiem.
Ryszard Wulicz i Piotr Wojnarowski.
Ryszard Wulicz i Piotr Wojnarowski.
Wykład online z Ryszardem Wuliczem.
Wykład online z Ryszardem Wuliczem.

Jeśli chodzi o inne przedmioty to największa część czasu przypadła nam na zajęcia z topografii, które prowadził Artur Sawicki, Przewodnik Górski Sudecki, kierownik Jaskini Niedźwiedziej w Kletnie. Podczas tych zajęć poznaliśmy wszystkie pasma Sudetów (nawet te położone poza tzw. obszarem uprawnień przewodnika górskiego), w tym ich położenie, budowę geologiczną, sieć rzeczną, formy ochrony przyrody, atrakcje turystyczne, szlaki i wiele innych ciekawostek. Najważniejszym wyposażeniem tych zajęć była mapa. Artur urozmaicał nam bowiem wykłady o ćwiczenia praktyczne podczas których otrzymywaliśmy mapki grzbietów poszczególnych pasm, a naszym zadaniem było rozpoznać z wykorzystaniem map poszczególne szczyty czy przełęcze.

To były świetne zajęcia, które pozwoliły nam poznać poszczególne pasma Sudetów. Tutaj mieliśmy też szczęście bowiem większa część zajęć odbyła się stacjonarnie jeszcze przed pandemią. Tylko ostatnie wykłady mieliśmy w formule online. Dodam jeszcze, że razem z małżonką Artura – Martą, mieliśmy także bardzo ciekawe zajęcia z psychologii, które całe odbyły się stacjonarnie, ale w rozbiciu czasowym, bowiem rozpoczęliśmy je w lutym 2020, a zakończyliśmy we wrześniu 2021 r.

Zajęcia z Arturem Sawickim.
Zajęcia z Arturem Sawickim.
Tomasz z Grzesiem studiują mapy.
Tomasz z Grzesiem studiują mapy.
Wykład online z Arturem Sawickim.
Wykład online z Arturem Sawickim.

Kolejnym ważnym przedmiotem były zajęcia z etyki przewodnickiej, które przeprowadziła Lucyna Adamska-Wulicz, Przewodnik Górski Sudecki. W trakcie wykładów mieliśmy możliwość poznać Kodeks Etyczny Przewodnika PTTK, a także podstawowe zasady w jaki sposób ma się zachowywać przewodnik. Był także czas na małe ćwiczenia praktyczne z poprawnej wymowy oraz sposobu przedstawiania się.

Zajęcia z Lucyną Adamską-Wulicz.
Zajęcia z Lucyną Adamską-Wulicz.
Ćwiczenia ze sposobu przedstawiania się.
Ćwiczenia ze sposobu przedstawiania się.

Kilka lat temu w życie weszła ustawa, która zderegulowała zawód przewodnika turystycznego. Jako państwowe uprawnienie pozostał zawód Przewodnika Górskiego Sudeckiego. Jednak ustawa spowodowała szereg zmian m.in. wyłączyła z obszaru uprawnień tereny miejskie. Stąd też od kilku lat historia nie jest wymagana w ramach egzaminów. Nasi organizatorzy uważali jednak inaczej, dobrze wiedzą, że po kursie i zdanym egzaminie, w momencie uzyskania uprawnień będziemy oprowadzać wycieczki także po miastach, dlatego też przygotowali dla nas zajęcia z historii Śląska, które przeprowadził dla nas historyk – Andrzej Behan, Przewodnik Górski Sudecki.

Zajęcia z Andrzejem Behanem.
Zajęcia z Andrzejem Behanem.

Jeden z aktów prawnych, a dokładniej Rozporządzenie Ministra Sportu i Turystyki w sprawie nabywania uprawnień przewodnika górskiego określa katalog przedmiotów jakie muszą być przeprowadzone w ramach szkolenia. Jednym z takich przedmiotów była fizjografia gór Europy i świata. Wykłady te przeprowadziła dr Aneta Marek z Wydziału Nauk o Ziemi i Kształtowania Środowiska Uniwersytetu Wrocławskiego, a prywatnie także Przewodnik Górski Sudecki.

Z Panią Anetą mieliśmy także zajęcia dotyczące klimatu Sudetów, pogody i zagrożeń w górach. Niestety wszystkie zajęcia odbyły się w formule online, ale wiedza przekazana podczas prelekcji była ogromna. Mogliśmy poznać wiele ciekawych pasm górskich, rozmawialiśmy także o polskich himalaistach, a do tego dowiedzieliśmy się sporo ciekawych rzeczy o klimacie w Sudetach. Dziś dokładnie wiemy co to Widmo Brockenu, fen, ognie św. Elma czy inwersja termiczna.

Wykład online z Anetą Marek.
Wykład online z Anetą Marek.

Kolejnym przedmiotem, jednym z najważniejszych, były zajęcia z geologii. Te dla nas przeprowadziła Roksana Knapik, Przewodnik Górski Sudecki, właścicielka firmy Rock’si Geoedukacja. Dlaczego ważne? Bowiem od dłuższego czasu kładziony jest duży nacisk na poznanie geologii Sudetów, ma to przełożenie także na egzaminy, gdzie jednym z zadań jest rozpoznawanie skał i minerałów.

Geologia Sudetów jest dosyć skomplikowana, trzeba naprawdę sporo czasu poświęcić, aby poznać procesy geologiczne zachodzące w przyrodzie, wszystkie jednostki geologiczne a do tego oswoić się z trudnymi pojęciami jak sufozja, denudacja czy sedymentacja i wiele innych. Większość pasm górskich Sudetów zbudowana jest z różnych skał, występuje tam wiele różnego rodzaju ciekawych minerałów. Sam przedmiot jest bardzo ciekawy, ale trzeba czasu i poświęcenia, żeby to wszystko dobrze zrozumieć.

Niestety większa część zajęć z Roksaną odbyła się w formule online, co dla poznania skał i minerałów jest trochę kiepskie, bowiem aby je dobrze poznać trzeba je po prostu dotknąć. Wychodząc temu naprzeciw pod koniec kursu we wrześniu 2021 r. zorganizowaliśmy razem z Roksaną zajęcia stacjonarne podczas których mieliśmy możliwość właśnie dotknąć daną skałę czy minerał. Bardzo dużo dały nam te zajęcia, tuż przed zakończeniem całego kursu.

Wykład online z Roksaną Knapik.
Wykład online z Roksaną Knapik.
Zajęcia stacjonarne z Roksaną Knapik.
Zajęcia stacjonarne z Roksaną Knapik.
Ćwiczymy z licznikiem Geigera.
Ćwiczymy z licznikiem Geigera.
Ruda uranu.
Ruda uranu.
Zajęcia z rozpoznawania skał i minerałów.
Zajęcia z rozpoznawania skał i minerałów.

Kolejnym ważnym przedmiotem były zajęcia z zakresu przyrody Sudetów, te poprowadził dla nas dr Zbigniew Gołąb, Przewodnik Górski Sudecki, członek rady naukowej Parku Narodowego Gór Stołowych. Podczas zajęć w formule online poznaliśmy formy ochrony przyrody w Sudetach, szczegółowo omówiliśmy tutejsze parki narodowe, a także zapoznaliśmy się z najważniejszymi roślinami chronionymi.

Zajęcia ze Zbyszkiem Gołębiem.
Zajęcia ze Zbyszkiem Gołębiem.
Zajęcia ze Zbyszkiem Gołębiem.
Zajęcia ze Zbyszkiem Gołębiem.

Program kursu na Przewodnika Górskiego Sudeckiego określa, że kursanci w ramach zajęć muszą przejść 10 godzinne szkolenie z zakresu pierwszej pomocy. W naszym przypadku na pierwszą pomoc przeznaczono więcej czasu, a zajęcia przeprowadził Tomasz Lipiński, ratownik GOPR, Przewodnik Górski Sudecki. Pierwsze zajęcia odbyły się w formie zdalnej, ale całe szczęście kolejne dwa spotkania odbyły się już stacjonarnie. Dobrze, bowiem ciężko uczyć się prawidłowych uciśnięć na fantomie patrząc w ekran monitora. Praktyka w tym przypadku jest najważniejsza, a tą mogliśmy doskonalić w ramach zajęć stacjonarnych.

Zajęcia online z pierwszej pomocy.
Zajęcia online z pierwszej pomocy.
Tu już na szczęście stacjonarnie.
Tu już na szczęście stacjonarnie.
Ćwiczymy RKO.
Ćwiczymy RKO.
Ćwiczymy RKO.
Ćwiczymy RKO.
Pokaz plecaka lawinowego.
Pokaz plecaka lawinowego.

Historia na egzaminie nie obowiązuje, ale obowiązuje historia turystyki! Dlatego też organizatorzy przewidzieli w programie szkolenia czas na zajęcia z prof. dr hab. Jackiem Potockim. Dwa spotkania w formule online. Podczas pierwszego poznaliśmy zagadnienia związane z szlakami turystycznymi na terenie Sudetów. Tutaj był czas aby dowiedzieć się jakie mamy rodzaje szlaków, w jaki sposób są one znakowane, poznaliśmy także Instrukcję Znakowania PTTK. Drugie spotkanie związane było już typowo z historią turystyki na terenie Sudetów. Tutaj poznaliśmy wiele ciekawostek, jak chociażby rozwój przewodnictwa górskiego w Sudetach, powstawanie schronisk czy różnego rodzaju organizacji turystycznych.

Zajęcia z prof. Jackiem Potockim.
Zajęcia z prof. Jackiem Potockim.

W ramach formuły online mieliśmy także dwa spotkania z Krzysztofem Baldym, ratownikiem GOPR, Przewodnikiem Górskim Sudeckim. Podczas pierwszego z nich omówiliśmy podstawowe zagadnienia związane z ochroną obszarów górskich i ich środowiskiem oraz zasady gospodarki leśnej. Podczas drugiego rozmawialiśmy na temat zasad wzywania GOPR. Ponadto Krzysztof Baldy opowiedział o obszarach o szczególnym, sezonowym lub stałym podwyższonym ryzyku. Rozmawialiśmy także na temat zagrożeń lawinowych oraz postępowania w sytuacji zejścia lawiny.

Zajęcia z Krzysztofem Baldym.
Zajęcia z Krzysztofem Baldym.

We wrześniu 2020 roku w formie stacjonarnej udało się przeprowadzić spotkanie z prof. Romualdem M. Łuczyńskim, który przeprowadził dla nas świetny wykład z zakresu heraldyki. Bardzo ciekawe zajęcia, podczas których mogliśmy dowiedzieć się w jaki sposób rozpoznawać i opisywać herby. Był także czas na małe ćwiczenia praktyczne. Omówiliśmy również herby podstawowych rodzin szlacheckich z terenu Śląska.

Na zdjęciu razem z prof. Romualdem M. Łuczyńskim
Na zdjęciu razem z prof. Romualdem M. Łuczyńskim
Zajęcia z heraldyki.
Zajęcia z heraldyki.

Jednym z ważniejszych tematów na kursie przewodnickim jest zagadnienie związane z panoramami. To także jeden z elementów egzaminu, bowiem w jego trakcie jednym z zadań jest przedstawienie panoramy. Nie jest to, jak się okazuje łatwe zagadnienie, bowiem panoramę należy przedstawiać w odpowiedni sposób, a do tego należy też zwracać uwagę na różnego rodzaju czynniki m.in. związane z pogodą. O tych wszystkich szczegółach w formule spotkania online opowiadał nam Witold Papierniak, ekspert, jeśli chodzi o panoramy sudeckie.

Zajęcia z panoram.
Zajęcia z panoram.
Witold Papierniak.
Witold Papierniak.

Czas na omówienie ostatniego przedmiotu określonego planem naszego kursu, były to zajęcia poprowadzone przez Damiana Kanclerskiego, Przewodnika Górskiego Sudeckiego, a temat dotyczył historii sztuki. Podczas dwóch spotkań w formie online mogliśmy poznać zagadnienia związane z architekturą romańską, gotycką, renesansową czy barokową. Mimo, iż nie obowiązuje to na egzaminie, to dla przyszłych przewodników jest to ważny temat.

Zajęcia z architektury.
Zajęcia z architektury.

W taki sposób wyglądały nasze zajęcia teoretyczne na kursie Przewodnika Górskiego Sudeckiego organizowanego przez Oddział PTTK Ziemi Kłodzkiej w Kłodzku. Duża dawka wiedzy do opanowania, szkoda części zajęć w formule online, bowiem osobiście preferuję spotkania stacjonarne. Covid-19 niestety trochę pokrzyżował nasze plany i wszystko było trochę rozbite. Jednak i tak był to niesamowity czas z wieloma ciekawostkami i oczywiście w świetnym towarzystwie.

W kolejnej relacji dotyczącej kursu przedstawię opis skrótowy wszystkich wycieczek, które odbyliśmy w ramach kursu wraz z egzaminami wewnętrznym i państwowym.

O Adrian Kołodziej 221 artykułów
Cześć. Nazywam się Adrian i jestem Przewodnikiem Górskim Sudeckim. Od urodzenia związany jestem z Nysą (woj. Opolskie), a swoją przygodę z górami rozpocząłem w 2007 roku w Tatrach. Od tamtej pory turystyka to część mojego życia. Swoją pasję postanowiłem rozwijać poprzez utworzenie w 2013 roku bloga Świat Gór, gdzie dziś prezentuję moją turystyczną działalność.

Bądź pierwszy, który skomentuje ten wpis!

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.


*


Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.